ରଜନୀଗନ୍ଧା

ରଜନୀଗନ୍ଧା ମୁଁ
ସବୁଦିନ ସେଇମିତି ଅରମା ବଣରେ ଫୁଟେ,
ବୃନ୍ତଚ୍ୟୁତ ଧୂଳି ଧୁସରିତ ଭୂମୀସ୍ପର୍ଶି ହୋଇ
ସବୁରି ଦୃଷ୍ଟି ଅଗୋଚରେ ଅଜଣାରେ ମିଟେ ।
ପ୍ରତିଦିନ ସଂଜ ନଇଁବା ଆଗରୁ
ଅନୁଢା କିଶୋରୀଟିଏ
ସମୟର ବଳି ଚଢିଯାଏ ।
ଦୁନିଆର କର୍କଶ ହାତରେ
ହତାଦରେ ବୃନ୍ତଚ୍ୟୁତ ହୋଇ
ଆସୁରୀ କାମନାର ଭେଟି ଚଢିଯାଏ ।
ଯେବେ ମୋର ବାସ ମହକିଲା
ମହକାଇ ଦେଲା ନିର୍ଜନ କାନ୍ତାର,
କୋଇଲି ବି ଆନମନା ହୋଇ
କୁହୁ ଗାଇବାର ସ୍ୱର ଭୂଲିଗଲା ।
ମଳୟ ବି ନେଶି ହୋଇଗଲା
ସୁବାସିତ ତନୁରେ ମୋର
ଆଉ ମତୁଆଲା ଭ୍ରମର ପ୍ରେମିକ ଶାଜି
ଉପବନେ ମୋତେ ହିଁ ଖୋଜିଲା ।

ଭାଗ୍ୟରେ ମୋ ମନ୍ଦିର ନଥିଲା
ଦିଅଁ ପାଦସ୍ପର୍ଶ ପାଇବା ଆଗରୁ
ଦେହର ସୌଦାଗର ମନେ
କାମନାର ଅଗ୍ନି ଜାଳିଦେଲା,
ଏ ଦୁନିଆ, ମଥାରେ ମୋର
କଳଙ୍କର କାଳି ବୋଳିଦେଲା ।
ବେଦରଦୀ ଦୁନିଆ ଆଖି ବନ୍ଦକରି
ମହକ ମୋ ଲୁଟି ନେଇଗଲା
ଖୀନଭୀନ ବିଦାରୀ ଦେଲା
ସୁକୋମଳ ତନୁଲତା ମୋର
ପାଖୁଡା ପାଖୁଡା ଚିରି
କର୍କଶ ହାତେ ଦଳି ଫିଙ୍ଗିଦେଲା ।
ସଂଧ୍ୟାରେ ଫୁଟିଲି ଆଉ
ସାରା ରାତି ଲୁଟାଇଲି ବୁନ୍ଦା ବୁନ୍ଦା ଲୁହ,
ପ୍ରତିଟି ରକ୍ତକଣିକାରେ ଭରିଦେଇଗଲି
ମଧୂଶାଳାର ପିଆଲା ଯେତେକ
ସକାଳର ସୂର୍ଯ୍ୟ ସାଥେ ନିତି ଜଳିଗଲି ।

***15/11/2018***

Advertisements

ବଂଶୀ

ବଂଶୀ ପରି ଶୂନ୍ୟକର ମତେ
ପୁଣି ଭରିଦିଅ ତୁମ କରୁଣାର ସମୀରଣ
ମୁଁ ଯେ ବାଜି ଉଠିବି
ପୁଣିଥରେ ତୁମରି ସ୍ୱରରେ,
ତୁମ ଦିଆ ରାଗ ଆଉ ରାଗିଣୀରେ
ଜମୁନାରେ ତରଙ୍ଗ ଉଠିବ ଆଉ
କଦମ୍ବରେ ଲାଗିଯିବ ରୋମାଞ୍ଚର ମେଳା
ଆକାଶରେ ଲାଗିଯିବ ବାଦଲ ମେଖଳା ।

ଯେବେ ତୁମେ ମୋତେ
ଆଉ ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଖିଲି
କିଏ ଜାଣେ କି ମୋହିନୀ ଥିଲା
ତୁମର ସେ ହସ ହସ ଚାହାଣୀରେ,
ମୁଁ ତୁମ ପ୍ରେମରେ ପଡିଗଲି ।
ତୁମେ ଟିକେ ହସିଦେଲ
ସତେ ଅବା ତୁମେ ଜାଣିଥିଲ,
ଆମେ ପୁଣି ଅଲଗା ଅଲଗା ହୋଇଯିବା ।
କୁମ୍ଭମେଳାରେ ଯେମିତି
ପୁଅ ବାପା ହାତ ଛାଡିଦିଏ ଆଉ
ହଜିଯାଏ ଅଜଣା ଜନ ସମୁଦ୍ରରେ ।
ସମ୍ବନ୍ଧ ଥାଇବି କିଛି ସମ୍ପର୍କ ରହେନା
ତଥାପି ଅନ୍ତରେ ଅନ୍ତର ଯୋଡିଥାଏ
ଅଚିହ୍ନା ଅଚିହ୍ନା ଲାଗେ, କେବେ ପୁଣି ଚିହ୍ନା ଚିହ୍ନା
କେତେ ଯୁଗପାଇଁ ସବୁକିଛି ସ୍ମୃତି ବିସ୍ମୃତିରେ ହଜିଯାଏ ।

ବିଦାୟ ବେଳାରେ ତୁମେ ଥରେ ହସିଦେଲ
ସତେ ନିରବରେ କହିଦେଲ
ହଁ ସବୁକଥା ମୁଁ ଜାଣିଛି ।
ତଥାପି ଆଶ୍ୱାସନାର ତୁମ ଚାହାଣୀରେ
ନିରୁତା ପ୍ରେମ ଲୁଚିଥିଲା,
କହୁଥିଲା ଯେବେ ମନେ ପକେଇବ
ତୁମେ ମୋତେ ତୁମ ସାଥିରେ ପାଇବ ।

***07/01/2019

ଖୁସିର ବାହାନା

ଟିକିଏ ଖୁସିହେବା ପାଇଁ
ସାରା ଜୀବନ ଖୁସିର ବାହାନା ଖୋଜିଲି,
ଖୁସି ଖୋଜୁ ଖୋଜୁ ଅଜାଣତେ
କାମନାର ଅନ୍ଧଗଳିରେ, ନିଜେ ହଜିଗଲି ।
କେମିତି ମୁଁ ଭୂଲିଗଲି
ଯାହାକିଛି ମୋ ପାଖେ ଥିଲା
ସେତିକି ବି ନଥିଲା ଅନେକଙ୍କ ପାଶେ
ଖୁସି-ସିନ୍ଦୁକର ଚାବି ହାତେଧରି
ମିଛ ମରିଚିକା ପଛେ ନିତି ଧାଉଥିଲି
ଟିକିଏ ଖୁସି ପାଇବା ଆଶାରେ
ସାରା ଜୀବନ ଏମିତି ଦୁଃଖି ରହିଗଲି ।

ଟିକିଏ ହସିବା ପାଇଁ
ହସିବାର କାରଣ ଖୋଜୁଥିଲି,
ଭୂଲିଗଲି, ହସିବାର କେତେଯେ ମଉକା
ଜୀବନରେ ପ୍ରତି ମୁହୁର୍ତ୍ତରେ
ମୋ ଆଖି ସାମ୍ନାରେ ଥିଲା,
ହେଲେ ହସର ସବୁ ଖୋରାକକୁ
ଅଣଦେଖା କରିଦେଇ ମୁହଁ ମୋଡିଦେଲି
ଦୃଷ୍ଟି ମୋର ଅନ୍ଧ ହୋଇଗଲା,
କିଏ କହିଦେବ
ଓଠ ମୋର କାହିଁକି ହସ ଭୂଲିଗଲା ?

ଟିକିଏ ସପନ ପାଇଁ
ନିସ୍ତବ୍ଧ ରାତିର ଗଭୀର ନିଦ ଚାହୁଁଥିଲି,
ସପନର ମିଠା ମିଠା ବିଷୟ ଖୋଜୁଥିଲି
କେମିତି ମୁଁ ଭୂଲିଗଲି,
ସପନ ଲୋଡେନାହିଁ କେବେ
ନିଶବ୍ଦ ରାତିର ନିଦ
ଖୋଲା ଆଖିରେବି କେତେ ସପନ ବୁଣିହୁଏ
କଳ୍ପନାର ହାତୀ ସୁନାକଳଶ ମୁଣ୍ଡେ ଢାଳିଦିଏ
ସାତ ଦରୀଆ ଆରପାରି ରାଜକନ୍ୟା ସ୍ୱୟଂମ୍ବର
ସପନରେ ସତେ ଜିତିହୁଏ ।

ପ୍ରେମ କରିବା ପାଇଁ
ଜୀବନରେ ଭଲଝିଅ ଆସିବ ବୋଲି
ବାଟ ତାର ଚାହିଁ ରହିଗଲି
ଭଲଝିଅ ସତେ କାହାକୁ କହନ୍ତି
ସେକଥାତ ମୋତେ ଜଣାନଥିଲା ।
ନିଜେ ଭଲପୁଅଟିଏ ହେଲେ
ଦୁନିଆର ସବୁଝିଅ ଭଲଝିଅ,
ହେଲେ ସବୁଭୂଲି ପ୍ରତିକ୍ଷାରେ ଏଇମିତି
ବୟସ ବଢି ବଢି ଗଲା
ଅବଶେଷେ ଆରେଂଜ ମ୍ୟାରେଜରେ
ପ୍ରେମ କରିବାର ଶେଷଇଚ୍ଛା ବଳି ପଡିଗଲା ।

***25/12/2018***

ନୁଆବର୍ଷ-2019

ଖାଲି ତାରିଖ ବଦଳିଗଲା
ବରଷ ସାଥେ ବୟସ ବଦଳିଗଲା,
ହେଲେ କିଛି ବି ବଦଳିଲା ନାହିଁ
ତୁମର ଆମର ସମ୍ବନ୍ଧ,
ଆମ ପ୍ରେମ ଯେଉଁଠିଥିଲା
ଆଜିବି ସେଇଠି ସେମିତ ଅଟକି ରହିଛି ।
ଯେମିତି ଗାଡିର ପେଟ୍ରୋଲ ସରିଗଲା
ଅବା ବାଇକ୍ ପଞ୍ଚର ହୋଇଗଲା ।

ଏଇଠି ଖାଲି ବରଷ ବଦଳିଯାଏ
ପୁରୁଣା ଯାଏ ନୁଆ ବର୍ଷ ଆସେ
କିନ୍ତୁ ଆଉ କିଛିବି ବଦଳେନି ।
ଯେମିତି ସରକାର ବଦଳିଲେ
ଅଚ୍ଛେ ଦିନ୍ ଆସିଯାଏନା,
ପେଟ୍ରୋଲର ଦରଦାମ ତଳକୁ ଖସେନା,
ମଧ୍ୟବିତ ବାବୁଟିର ପକେଟ୍
ସବୁଦିନ ସେମିତି ଢିଲା ରହିଯାଏ,
ଇନକମ୍ ଟାକ୍ସରେ କିଛି ରିବେଟ୍ ମିଳେନା ।

ନୁଆବର୍ଷ ଆସିଲା ବାଣ ଫୁଟିଲା
କେତେ ବଣଭୋଜି, ଷ୍ଟାର ହୋଟଲରେ
କେତେ କେତେ ପାର୍ଟି ହୋଇଗଲା ।
ଏକତ୍ରୀଶ ରାତି ବାରଟାରେ
ନୁଆବର୍ଷ ଆଗମନେ
କେତେଯେ ବୋତଲ ଖାଲି ହୋଇଗଲା ।
ନୁଆବର୍ଷର ପ୍ରଥମ ଦିନ ଦି’ପହରରେ
ଯେବେ ଆଖି ଖୋଲିଗଲା,
ଲେନଦାରଙ୍କ ଲମ୍ବା ଲାଇନ ଲାଗିଥିଲା ।
ପେପରବାଳା, ଦୁଧବାଲା,
ରାସନ ଦୋକାନୀ ଲାଲା
ଚିଠା ଧରି ଘର ଆଗେ କରନ୍ତି ଝାମେଲା ।
ବର୍ଷ ସିନା ବଦଳିଲା ହେଲେ ଜୀବନର ଗାଡି
ଯେଉଁଠି ଯେମିତି ଥିଲା
ଆଜିବି ସେଇଠି ସେମିତି ଅଛି
ଧକ୍କା ମାରିବାକୁ ସତେ ହାତଠାରି ଡାକୁଛି ।

***29/12/2018***

ରୋମିଓ ବେକାର

ମନ ଖୋଲି କହିଦେବାକୁ
କେଜାଣି କାହିଁକି ମୁଁ ଡରିଯାଇଥିଲି ।
ତଥାପି ଛାତିରେ ହାତରଖି ସାହସ ବାନ୍ଧିଲି
ରାଣଖାଇ ଶପଥ କରିଲି
ଆଉ ଡରିଲିନି, ଏଇଥର କହିଦେଲି
ବଡ ପାଟିରେ ସଭିଙ୍କୁ ଶୁଣେଇ ଶୁଣେଇ
ଘରେ ବାପାବୋଉ, ଭାଉଜ ଆଉ ଭାଇ
ବାହାରେ ଯେତେକ ସାଙ୍ଗସାଥୀ
ଜଣା ଅଜଣା ଯେତେକ ବାଟୋଇ ।
ମୁଁ ତାକୁ ଭଲପାଏ,
ତା ସାଥେ ସଂସାର ଗଢିବି,
ଦୁନିଆ ଓଲଟି ଯାଉ ପଛେ
ସିଏ ନମିଳିଲେ ପ୍ରାଣ ହାରିଦେବି ।
ହଠାତ ସବୁକିଛି ଶୁନ୍ୟ ହୋଇଗଲା
ଝଡ ପୂର୍ବର ଶାନ୍ତି ଛାଇଗଲା
ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଧମାକା ପରେ ସ୍ଧବ୍ଧ ମୂହୁର୍ତ୍ତ ପରି
ଚାରିଦିଗ ଶୁନଶାନ୍ ହୋଇଗଲା ।

ବାପା ଗର୍ଜନକରି ମାଡି ଆସିଲେ
ବଡପାଟିରେ ଚିତ୍କାର କରିଲେ
ଶଳା, ପ୍ରେମ କରୁଛି, ଅଲାଜୁକ ପ୍ରେମ
ଶଳା ବାହାର ମୋ ଘରୁ କହିଦେଲେ ।
ଭାଇମାନେ ନାକରେ ଆଙ୍ଗୁଠି ପୁରାଇ
ଲୁଚାଇ ମୁଚୁକି ହସଲେ,
ଭାଉଜମାନେ ମିଛ ସରାଗ ଦେଖାଇ
କଟା ଘାଆରେ ଲହୁଣି ବୋଳିଲେ ।
ବାହାରେ ସାଙ୍ଗ ସାଥୀ
ଚିହ୍ନା ଅଚିହ୍ନା ବାଟୋଇ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ
ଆଙ୍ଗୁଠି ଦେଖାଇ କହିଲେ,
ହେଇ ଦେଖ ବିଚରା ରୋମିଓ ଯାଉଛି
ନିଜ ରୁଟିର ଠିକଣା ନାହିଁ
ଜୁଲିଏଟ୍ କୁ ଟଫି ଯାଚୁଛି ।

***21/03/1991***

ମୁଁ କବିତା ଲେଖେନି !

ମୁଁ କବିତା ଲେଖେନି,
କେବେ ଯଦି ଶବ୍ଦମାନେ
ମଗଜର ରେଷେଇଘରେ
ଖେଚଡି ରାନ୍ଧିବାର ଯୋଜନାକରନ୍ତି
କିଛି ଭାବ ଆଉ ଭାବନା
ଟକ୍ ମକ ଫୁଟି ଉତୁର ଯାଆନ୍ତି
ହୃଦୟର ଖିର ଆଟିକାରୁ,
ମୁଁ ଶବ୍ଦମାନଙ୍କୁ ସାଉଣ୍ଟି ନିଏ
କାଗଜର ଫୁଲ ଚାଙ୍ଗୁଡିରେ ।
ଆଉ କଲମ ଛୁଞ୍ଚିରେ
ଭାବନାର ସୁତାଖିଏ ଯୋଡି
ଗୁନ୍ଥିଦିଏ ଶବ୍ଦର ମାଳାଟିଏ କରେ ।

ମୁଁ କବିତା ଲେଖେନି,
କବିତା ବା କଣ
କେବଳ କିଛି ଶବ୍ଦର ମାଳାଟିଏ ସିନା
ସତେଅବା ଛେନାର ଗୋଲକଟିଏ,
ଭାବର ସିରାରେ ଭିଜିଗଲେ
ରସ ଜୁଡୁବୁଡୁ ହୋଇଯାଏ,
ନିରସ ଶବ୍ଦର ଛେନାଗୋଲା
ରସାଳ ରସଗୋଲା ହୁଏ ।

ମୁଁ କବିତା ଲେଖେନି,
ସତେଅବା କବିତା
ଶବ୍ଦର ସୁଖିଲା ବଳିତାଟିଏ,
ଥରେ ଭାବର ଘିଅରେ ଡୁବି
ରସ ଜୁଡୁବୁଡୁ ହୋଇଯାଏ
ଶବ୍ଦର ବଳିତାରେବି
ଅଗ୍ନିର ଶିଖା ଜଳିଯାଏ ।

କିଏ ଅବା ମାଳଟିକୁ
ଦୂରରୁ ଦେଖି ସୁନ୍ଦର କହେ,
କିଏ ମୁହଁ ମୋଡିଦିଏ
ଆଉ କିଏ ହାତେନେଇ
ବାସ ଆଉ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟର
ଶବ୍ଦ ଆଉ ରସର ଆନନ୍ଦ ନିଏ
କିଏ ବାଃ ବାଃ କହିଦିଏ,
କିଏ କିଛିବି କହେନି
ଖାଲି ଟିକେ ହସିଦିଏ ।

***14/11/2018***

ବିରହିଣୀ ରାତି Birahini Raati

ରାତ୍ରୀ ବି ମୋ ପରି
ନିଛାଟିଆ ନିସଙ୍ଗ ବିରହି ଥିଲା,
ପ୍ରିୟପଥ ଚାହିଁ ରହିଥିଲା,
ହେଲେ ଟୋପି ଟୋପି ଝରିଗଲା ଲୁହ
ତାର ସଜଳ ନୟନର
କଜ୍ୱଳର ଧାରେ ଧାରେ ବୋହିଗଲା,
ଅଭିଆଡି ରାତ୍ରୀକୁ କଳା କରିଦେଇ
ଅଂଧାରର ପଣତରେ ମୁଁହ ଢାଙ୍କିନେଲା ।
ରାତ୍ରୀବି ଖୋଜୁଛି ଜହ୍ନକୁ
ଜହ୍ନ ଆସିବ କୁମୁଦିନୀ ପାଇଁ,
ଆଉ ରାତ୍ରୀର ଅଗଣାରେ ବିଞ୍ଚିଦେବ
ସୁନେଲି ଜୋଛନାର ମୁରୁଜକୁ ନେଇ,
ହେଲେ, ରାତ୍ରୀ କାନ୍ଦୁଥିଲା
ଟୋପି ଟୋପି ଶିଶିର ବୁନ୍ଦାରେ
ଚୁପ୍ ଚାପ୍ ଆଖି ଲୁହ ଢାଳି
ରାତିର ବେଦନା କେତେ
ଜହ୍ନତ ବୁଝିଲା ନାହିଁ ।

ଉପବନେ ଫୁଲ ବି ଫୁଟିଛି
କୁଆରୀ କନିଆ ସତେ
ସାତରଙ୍ଗି ପଣତ ହଜାଇ
ବୈଧବର ସଫେଦ ଶାଢୀରେ
ଅଭିଆଡି ତନୁଲତା, ଲୁଚାଇ ଦେଇଛି ।
ବେରଙ୍ଗ ଜୀବନରେ ରଙ୍ଗ ଟୋପେ ମାଗେ
କିଏ ଦେବ ରଙ୍ଗ ତାକୁ
ସାତରଙ୍ଗ ପେଟି ଆଉ ସବୁଜାକ ତୁଳୀ
ସୁରୁଜ ତା ସାଥିରେ ନେଇଛି ।
ସିଏ ଆସିଲେ ରଙ୍ଗ ବୋଳିଦେବ
ତାର କୁଆରୀ ତନୁକୁ ପ୍ରଣୟ ରଙ୍ଗରେ
ସରାଗେ ରଙ୍ଗେଇ ଦେବ ।

ମୁଁ ବି ରହିଛି ଚାହିଁ
ରାତିପରି ବିରହ ବେଦନା ସହି
ଫୁଲ ସରି ରଙ୍ଗହୀନ ହୋଇ
ମୋ ପ୍ରିୟ ଆସିଲେ ଜୋଛନା ଆଣିବ
ମନ କାନଭାସରେ ମୋର
ପ୍ରଣୟର ରଙ୍ଗ ଲେପି ଦେବ ।

***15/10/2018***