ମୁଖା

ମୁଖା ଆମ ସବୁରି ମୁହଁରେ ଲାଗିଛି,
କେବଳ ତଫାତ ଏତିକି,
ତୁମର ଦିଶୁନି
ମୁଁ କିନ୍ତୁ ଲୁଚାଇ ପାରୁନି
ମୋ ମୁଖା ଜଳ ଜଳ ସଭିଙ୍କୁ ଦିଶୁଛି ।
ତୁମେ ତ କୁଶଳୀ କଳାକାର
ସବୁ ଭୂମିକାରେ
ନିଖୁଣ ଅଭିନୟ କରିପାର,
ଲୁହକୁ ଲୁଚାଇ ଆଖିରେ
ଓଠରେ ସ୍ମିତହସର ରଙ୍ଗ ମାଖିଦିଅ,
ହୃଦୟର ସାଇତା ପ୍ରେମକୁ
ବୁଢି ଅସୁରୁଣୀ ସମ୍ପତି ଯେମିତି
ସାତତାଳ ପାଣି ତଳେ
ସୁନା ଫରୁଆରେ ଜତନେ ଲୁଚାଇ ନିଅ,
ଏବଂ ଆଖି ଚୋରାଇ ନେଇ,
କିଛି ନଜାଣିବା ଅଭିନୟ କର
ବାଟଭାଙ୍ଗି ଆପଣାର ବାଟେ ଚାଲିଯାଅ ।

ଏତେ ସବୁ କଳାକାରଙ୍କ ମେଳରେ
ନିଜକୁ ବଡ ଅନାଡି ପରି ଲାଗେ
ଦେହଜଳା ଖରାରେ ପଥର ଭାଙ୍ଗୁ ଭାଙ୍ଗୁ
ଛାଲ ଉଠା ହାତକୁ ନା ଲୁଚାଇ ହୁଏ
ନା ଆଂଶୁଘାତେ ଦରଜଳା ମୁହଁକୁ ଛୁପାଇ ହୁଏ ।
ଆଖିର ଲୁହ ବେଳେବେଳେ କଥା ମାନେନାହିଁ
ଅବେଳରେ ଟପଟପ୍ ନିଗିଡିଯାଏ
ବଡ ଅଣନିଶ୍ୱାସୀ ଲାଗେ,
ଯେତେବେଳେ ମୁହଁରେବୋଳା
ଭାରି ମେକଅପ୍ ଲୁହରେ ବିବର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଏ ।
ଆଉ ମନେହୁଏ, ବାସ୍ ବହୁତ ହୋଇଗଲା
ସଂସାରରେ ମିଛ ଅଭିନୟ
ଆଉ ଖେଳିବାକୁ ବୟସ ବଳକା ନାହିଁ
ଏଇ ଚୋର ପୋଲିସର ଖେଳରେ
ତୁମକୁ ମୁଁ କେବେବି ଖୋଜି ପାରେନା
ହେଲେ ନିଜେ ବଡ ସହଜରେ ଧରାପଡିଯାଏ,
ସମସ୍ତଙ୍କ ସଙ୍ଗେ କଟି କରିଦେଲି,
ଚୁପଚାପ ଶୋଇଯିବି ଘରକୁ ବାହୁଡିଲା ଯାଏ ।

***14/02/2019***

Advertisements

ଶହୀଦର ଶେଷଇଚ୍ଛା

ମୁଁ ଯେବେ ଫେରିଲି
ତ୍ରୀରଙ୍ଗାର ଚାଦର ଘୋଡେଇ
ମୋ ଶବବାହକମାନଙ୍କ ଆଖିରୁ
ଲୁହ ନୁହେଁ ଅଗ୍ନି ଝରୁଥିଲା,
ମୋ ଶବାଧାର ସାଥେ ମୋର ଗୋଟିଏ ନୁହେଁ
କୋଟିଏ ଭାଇ, ଆଉ ମୋର ଦେଶ ଚାଲୁଥିଲା ।
ଏତେ ସ୍ନେହ ଦେଖି
ଭୂଲିଗଲି ମୋ ପତ୍ନୀର ଶୂନ୍ୟ ସୀମାନ୍ତକୁ
ଆଉ ତାର ଚୁଡିହୀନ ଫୁଙ୍ଗୁଳା ହାତକୁ,
ମୋ ବାପାର ଶୁଷ୍କଅଶ୍ରୁ ଅସହାୟ ଆଖି
ମୋ ମାଆର କରୁଣ କ୍ରନ୍ଦନ
ଆଉ ମୋର ଜୁଇଧାରେ ବିକଳରେ କାନ୍ଦୁଥିବା
ମୋର ଅବୋଧ ସନ୍ତାନମାନଙ୍କୁ ।

କେବଳ ଏତିକି ଅବଶୋଷ ରହିଗଲା ମନେ,
ଫେରିବା ଆଗରୁ ଶତ୍ରୁର ହୃଦୟ ବିଦାରିବାକୁ
ତିଳେବି ମଉକା ମିଳିଲାନି ।
ଶତ୍ରୁ ଭୀରୁ କାପୁରୁଷ ଥିଲା
ସାମ୍ନାରେ ଲଢିବାକୁ ତାର ସାହସ ହେଲାନି,
ସାମ୍ନାର ଲଢିଥିଲେ ଜାଣିଥାନ୍ତା
ଭାରତୀୟ ବୀର କେବେ ପିଠିରେ ଛୁରୀ ମାରନି
ଭାରତର ପାଣି ପବନରେ କେତେ ଶକ୍ତିଥାଏ
ରକ୍ତ ହୋଇ ବୋହେ ପ୍ରତି ଧମନୀରେ
ଶତ୍ରୁକୁ କେବେ ଜୀବିତ ଛାଡେନି ।

କାନ୍ଦନା ମାଆଗୋ,
ଆଉଥରେ ଜନମିବି ତୋଅରି କୋଳରେ
ପ୍ରତିଶୋଧ ନେବି ଗଣି ଗଣି ।
ଶତ୍ରୁର ଘରେ ପଶି ସାମନା ରଣରେ
ପ୍ରତିଟି ଶତ୍ରୁର ବକ୍ଷ ଚିରିଦେବି
ଆଉ ସେ ରକ୍ତରେ ମାଆଗୋ
ତୋ ମଥାରେ ବିଜୟର ତିଳକ ଆଙ୍କିଦେବି
ଏବେ ମାଆ, ଦିଅଗୋ ମେଲାଣି
ଘର ବାହୁଡିବାର ଏବେ ସମୟ ହେଲାଣି ।

***17/02/2019

ସବୁଚୋର ଭାଇ ଭାଇ

ଆମେ ନିରବ ଥିଲୁ,
ତା ମାନେ ନୁହେଁ ଆମର ଆଖି ବନ୍ଦଥିଲା
ଆଉ ଆମେ ନିରବରେ ଶୁଣୁଥିଲୁ ।
ଯେତେବେଳେ ତୁମେ କହିଲ
‘ଭଲଦିନ ଆସିବ’ ଆମକୁ ମଉକା ଦିଅ,
ଆମେ ମଉକା ଦେଲୁ ।
ହେଲେ, ଭଲଦିନ କେବେ ଆସିଲା
କେବେ ଚାଲିଗଲା,
ରାଶନ ସଉଦାର ମାସିକ ଚିଠା ଦେଖୁ ଦେଖୁ
ହୋସ ଉଡିଗଲା,
ତଥାପି ଆମେ ନିରବ ରହିଲୁ ।

ଆମେ ନିରବ ରହିଲୁ
ମାଗଣାରେ ବହୁତ କିଛି ବାଣ୍ଟିଲ,
ହେଲେ ଆଜିବି ଗରୀବର ଚାଳରୁ
ବରଷାରେ ପାଣିଗଳେ,
ଦି ଦିନରେ ଦିନେ ଚୁଲିଜଳେ
ଥଣ୍ଡା ଚୁଲିରେ ତାର ବିଲେଇ ଶୁଏ
ସ୍କୁଲ ଛୁଟି ରହିଗଲେ
ଭୋକ ବିକଳରେ ଗରୀବର ଝିଅ ମରିଯାଏ ।
ବିଲେଇ ହାତରେ ପିଠା ବଣ୍ଟାହୁଏ
ତିନିଶେଣାରେ ପାଣି ଆସୁ ଆସୁ କ୍ଷେତ ସୁଖିଯାଏ
ଦୁଲହନ ଦିଲ୍ଲୀବାଲାଙ୍କ ପାଖେରହିଯାଏ
କାଳିଆ କସରା ବାହୁବଳୀ ଗୁହାଳରେ ବନ୍ଧାହୁଏ ।

ନେତାଙ୍କର ନା ଜାତି ଥାଏ ନା ଗୋତ୍ର
ଭୋଟ ବେଳେ ଅନାଥ ହୋଇଯାଆନ୍ତି
ଗାଦିରେ ବସିଲେ
ନିଜକୁ ଜଗତର ନାଥ ବୋଲାନ୍ତି,
ଆଜି ସତେ ନରୋତ୍ତମ ଦାଶ ନାହିଁ
ନହେଲେ କହନ୍ତା,
ସବୁ ଚୋର ଗୋଟିଏ ଥାଳିର ଚଟ୍ଟାବଟ୍ଟା
ସବୁ ଯିବେ ଖାଇ
ରାଜନୀତିରେ କୋନ ଶାଲା ଆଚ୍ଛା ନେହିଁ ।
* ବିନୟ ମହାପାତ୍ର
©binay2018

ଆଇନାରେ ନିଜ ମୁହଁ

ଜୀବନଟା ଭାରିଭାରି ଲାଗୁଥିଲା
ହେଲେ ମରିବାକୁ ଚାହୁଁନଥିଲି
ବଞ୍ଚିବାର ଇଚ୍ଛାବି ନଥିଲା,
ତଥାପି, କିଛିତ ବନ୍ଧନ ଏମିତିଥିଲା
ଖୁବ୍ ଜୋରରେ ଜାବୁଡିଧରିଥିଲା ମୋତେ
ତା ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତିପାଇବାକୁ
ତିଳେବି ଇଚ୍ଛା ନଥିଲା ।

ଶେଷଇଚ୍ଛା କିଛିବି ବାକି ନଥିଲା
କିନ୍ତୁ ଅନେକ ଅବଶୋଷର ବୋଝ
ଭାରାକ୍ରାନ୍ତ କରିଦେଉଥିଲା
ଅବଶ ମନକୁ, ଦୂର୍ବଳ ଶରୀରକୁ ।
ଏମିତି କରିଥିଲେ, ସେମିତି ହୋଇଥାଆନ୍ତା ।
ଅବା ଉଦ୍ଯୋଗରେ ନିସ୍ପୃହତା
ମୋତେ ବୋଧେ ପଛକୁ ପେଲିନେଲା,
ହେଲେ ଭାବେ,
ସବୁକଣ ଜ୍ୟାମିତିକ ସୁତ୍ରରେ ବନ୍ଧା
ଅବା ଗାଣିତିକ ଫର୍ମୁଲାରେ
ସବୁକିଛି ଠିକଠିକ ହୋଇପାରିଥାନ୍ତା ।

ଯାହାକିଛି ହେଲା ବା ନହେଲା
ଜୀବନରେ ଯାହାକିଛି ପାଇଲି, ହରେଇଲି
ସେ ସବୁ କଣ ଥିଲା ?
ମୋର ପାରିବାପଣ ନା ମୋର ଅପାରଗତା ?
ମନେ ମନେ ଭାବେ, ମୁଁ ଅଳୁସୁଆ ତ ନଥିଲି,
ହେଲେ ବିନାପରିଶ୍ରମେ
କିଛିବି ପାଇବାକୁ ଚାହିଁବି ନଥିଲି
ଜୀବନରେ ଅବା ବଡ ଭୂଲକରିଦେଲି !
ହଁ ସତକଥା, ଇର୍ଷା ନଥିଲା ମନରେ
ଅନ୍ୟର ଦେଖି ନିଜେସବୁ ଏକାଠି କରିବାର
ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ଦୌଡରେ
ନିଜକୁ କେବେ ସାମିଲ କରିନଥିଲି ।
କେବେ ବିଶ୍ୱାସ ନଥିଲା
ସବୁକିଛି ବାବା ମାତା ଅବା
ଭଗବାନଙ୍କ ଦୟାରୁ ମିଳିଯାଏ ।
ଯାହାବି ଚାହିଁଛି, ଯାହାବି ପାଇଛି
ସେ ସବୁ କମ୍ ହେଉପଛେ,
ମନରେତ ଏତିକି ସନ୍ତୁଷ୍ଟିଥିଲା,
ସବୁକିଛି ନିଜ ପରିଶ୍ରମରେ ପାଇଛି ।

***09/02/2019***

କ୍ଷୁଦ୍ରଗଳ୍ପ-ଅଙ୍ଗୁର ଖଟ୍ଟା

ସମୟ ସଂଧ୍ୟା ସାତଟା ପାଖା ପାଖି ହେବ । ଷ୍ଟ୍ରିଟ୍ ଲାଇଟସବୁ ଜଳି ସାରିଲାଣି । ଅଫିସ ଫେରନ୍ତା ବାବୁମାନେ ଗୋଟିଗୋଟି ହୋଇ ଘର ବାହୁଡିବାରେ ଲାଗିଲେଣି । କିଏ ଚାଲିଚାଲି ଯାଉଛି ତ କିଏ ସାଇକେଲର ଘଣ୍ଟି ବଜେଇ ବଜେଇ, କିଏ ସ୍କୁଟରରେ ତ କିଏ ବାଇକରେ ସମସ୍ତେ ଘରମୁହାଁ ଛୁଟିଛନ୍ତି । ସମସ୍ତଙ୍କ ଗାଡିର ଗତିରୁ ଘରେ ଶିଘ୍ର ପହଞ୍ଚିବାର ବ୍ୟଗ୍ରତା ସ୍ପଷ୍ଟ ବାରିହୋଇ ଯାଉଥାଏ । ଅଫିସ୍ ଯିବାବେଳର ଧୀରପଣ ଏବେ ଅଫିସ ଫେରନ୍ତା ବେଳରେ ତୀବ୍ରତାରେ ପରିଣତ ହୋଇଯାଇଛି । ସୁନିତାର ଅଫିସ ମଧ୍ୟ ସଂଧ୍ୟା ସାତଟାରେ ବନ୍ଦହୁଏ, ଘରକୁ ଫେରିବାର ରାସ୍ତାରେ ସୁନିତାର ସ୍କୁଟି ସୁକୁଟା ସାହୁର ପାନଦୋକାନ ସାମ୍ନାରେ ଧୂଳି ଉଡେଇ ଚାଲିଗଲା । କେଜାଣି କାହିଁକି କେଉଁଏକ ଅଜଣା ଭୟରେ ଏଇ ପାନଦୋକାନ ସାମ୍ନାରେ ତାର ସ୍କୁଟିର ସ୍ପିଡ୍ ଆପେ ଆପେ ବଢିଯାଏ ।

ସହର ଠାରୁ ଟିକିଏ ଦୂରରେ ଏଇ ଅପରନ୍ତାଟାରେ ବରଗଛମୂଳେ ସୁକୁଟା ସାହୁର ପାନଦୋକାନଟା । ସବୁଦିନ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ତା ପାନଦୋକାନଟା ପଝାଏ ବେକାର ଟୋକାଙ୍କର ଆଡ୍ଡା ବନିଯାଏ । ସେମାନଙ୍କ ଭିତରୁ କିଏ ମାଟ୍ରିକ୍ ଫେଲ୍, କିଏ ପ୍ଲସଟୁ, କାହାକୁ ବି.ଏ କରିବାକୁ କୋଉ କଲେଜରେ ସିଟ୍ ମିଳିନି ତ ଆଉ କିଏ ବି.ଏ ପାଶ କରୁକରୁ ତିନି ଚାରଥର ଝୁଣ୍ଟି ସାରିଲାଣି । ଦରପାଠୁଆ, ଅଧା ପାଠୁଆ ଭେଣ୍ଡିଆସବୁ, କିନ୍ତୁ ଭଲ ଚାକିରୀଟିଏ ଖୋଜିବା ବାହାନାରେ ବୟସ ବଢେଇ ଚାଲିଛନ୍ତି । ବାପା କି ମାଆ ଯଦି ଘରପାଇଁ କାମଟିଏ କରିଦେବାକୁ କହିଦେଲେ, ତେବ ସରିଲା ତାଙ୍କକଥା । ଆକାଶକୁ ପୁରା ମୁଣ୍ଡରେ ଉଠେଇନେବେ । ଘରପାଇଁ ପରିବା କି ରାଶନ ବ୍ୟାଗ ବୋହି ଆଣିଲେ ପାଠପଢୁଆ ପିଲାଙ୍କର ଇଜ୍ଜତ ଉପରେ ସତେ କଳଙ୍କ ଲାଗିଯାଏ । କିନ୍ତୁ ସବୁଦିନ ସଂଧ୍ୟାବେଳେ ଏଇଠି ଏକାଠି ହୋଇ ପାନଖିଲେ ଖିଲେ ଚୋବାଇ, ଅବା ସଫଳ ପୁଡିଆଟିଏ ପାଟିର ପକେଇ ଗୁଲିଗପ କରିବା, ଯିବା ଆସିବା ଲୋକଙ୍କ ବିଷୟରେ ଜଣା ଅଜଣା କାହାଣୀଗଢି ଗପି ମାରିବା, ଏକୁଟିଆ ଝିଅଟିଏ ଦେଖିଲେ ଅସଭ୍ୟ ଭାଷାରେ କମେଟ୍ ମାରିବା ଏତିକି କେବଳ ଏମାନଙ୍କର କାମ । ଟାଇମ୍ ପାଶକରିବାକୁ ଦୁନିଆଯାକର ଗୁଲିଖଟି ଖବର କେଜାଣି କେଉଁଠାରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ମିଳିଯାଏ । ଏତେ ଖବର କେମିତି ଏକାଠି କରନ୍ତି କେବଳ ସେମାନେ ଜାଣନ୍ତି । କୋଉ ନିଉଜଟିଭିରେ ଯଦି ସାମ୍ବାଦିକ ହୋଇଯାଆନ୍ତେ ତେବେ ଦିନ ଦୁଇଟାରେ ସତକହୁଛି ସବୁ ରିପୋର୍ଟରମାନଙ୍କ ଭିତର ଟପ୍ ରେ ପହଞ୍ଚି ଯାଆନ୍ତେ । ଆଉ ଚାନେଲର ଟିଆରପିକୁ କୋଉଠେ ନେଇ ପହଞ୍ଚେଇ ଦିଅନ୍ତେ ତାର ହିସାବ ନାହିଁ ।

ସୁନିତାର ସ୍କୁଟି ଚାଲିଗଲା ପରେ ବି ଟୋକା ପଞ୍ଝାକ ସେଇ ଧୂଳିଉଡା ରାସ୍ତାଆଡକୁ ସେମିତି ଭୋକିଲା ଆଖିରେ ଅନେଇ ରହିଥାଆନ୍ତି । ଜଣେ କହିଲା, ମାଆ କଶମ୍, ଆବେ କି ମାଲ ହେଇଚି ବେ, ଶଳା ଏମିତି ଗୋଟେ ଝିଅ ମିଳିଯାଆନ୍ତାକି, ଆପନ କା ଲାଇଫ୍ ସେଟ୍ ହୋଇଯାଆନ୍ତା । ଆଉଜଣେ ତା ମୁଣ୍ଡକୁ ପଛରୁ ଠୁକେଇ ଦେଇ କହିଲା, ଆବେ ଏତେ ସପନ ଦେଖେନା, ଏତେ ସପନକୁ ରାତି କାଇଁବା । ସମସ୍ତେ ହୋ ହୋ ହୋଇ ହସି ଉଠିଲେ । ସୁନିତାର ସ୍କୁଟି ଚାଲିଯିବା ପରେ ଗୋଟେ କିଏ ଟୋକା କହିଲା, ଜାଣିଲ ଭାଇ, ଏ ଝିଅଟାର ଚରିତ୍ର ମୋଟେ ଭଲନୁହେଁ । ଆଜିକାଲିକା ପାଠପଢା ଆଧୁନିକ ଝିଅ, ଉପରେ ପୁଣି କମ୍ପାନୀ ଚାକିରୀ । ଦେଖୁନ କେମିତି ଟାଇଟ୍ ଜିନ୍ସ ପିନ୍ଧି ଫେସନ କରୁଛି । କାଲି ସଂଧ୍ୟାବେଳେ ମୁଁ ତା ଅଫିସ ପାଖଦେଇ ଯାଉଥିଲି, ମୋ ନଜର ପଡିଗଲା । ସେ ତାର ଅଫିସରୁ ବାହାରିଲା ଆଉ ତା ପଛେ ପଛେ ଗୋଟେ ଛଫୁଟିଆ ସ୍ମାର୍ଟ ଟୋକା, ତା ଅଫିସରେ ଚାକିରି କରୁଥିବ ବୋଧେ । ଦିହେ ହାତ ଧରାଧରିହୋଇ ବୁଲି ବାହାରିଲେ ସେଇଠୁ । ମୁଁ ବି ତାଙ୍କ ପଛ ପଛେ ହୋଇଗଲି, ଦେଖିବାକୁ କି ଘଟଣାଟା କଣ? ଯାହା ଦେଖିଲି, ମାଆରାଣ ସତ କହୁଛି, ମୋ ମୁଣ୍ଡ ପୁରା 360ଡିଗ୍ରୀ ଘୁରିଗଲା । ସେ ଟୋକି ଟୋକାଟା ସାଙ୍ଗରେ ଗପି ଗପି ରେଷ୍ଟୁରାଣ୍ଟରେ ପହଞ୍ଚିଗଲେ । କଣ କଣ ସବୁ ଖାଇଲେ, କଫି ପିଇଲେ । ହସି ହସି ଦିହେଁ ଗପୁଥାଆନ୍ତି, ମତେ ଯାହା ଲାଗୁଛି ସେ ଟୋକାଟା ତାର ବୟଫ୍ରେଣ୍ଡ ହୋଇଥିବ ନିଶ୍ଚୟ । କହିଲ ଦେଖି, ଯୋଉ ଝିଅ ଅଫିସରୁ ବାହାରି ବୟଫ୍ରେଣ୍ଡ ସାଙ୍ଗରେ ବୁଲି ବୁଲି ପ୍ରେମ କରୁଛି ସେ ଝିଅଙ୍କର ଚରିତ୍ର କେମିତି ହୋଇଥିବ । ଏଇଟା ଘୋର କଳିଯୁଗ ସବୁ ଓଲଟା ହୋଇ ଗଲାଣି, ମାଆ ବାପା ସଂସ୍କାରଟିକିଏବି ଶିଖେଇଲେନି ଝିଅଟାକୁ । ଆଉଗୋଟେ କିଏ କହିଲା ଆରେ ସେମିତି ଝିଅ ଯେତେକ ସବୁ ଚରିତ୍ରହୀନା । କଳିକାଳରେ ପାପ ବଢିବଢି ଯାଉଛି । ଇଜ୍ଜତ ମହତକୁ କାହାର ଖାତିରି ନାହିଁ । ସଂସ୍କୃତି ପରମ୍ପରା ସବୁ ଭୂଲିଗଲେଣି ।

ସୁକୁଟା ପାନଦୋକାନୀ ସବୁ ଦେଖୁଥିଲା, ସବୁ ଶୁଣୁଥିଲା, ଏମିତିକା କଥାଶୁଣି ଆଉ ଥୟଧରି ରହିପାରିଲାନି । ଗୁଆକାତିରେ ଗୁଆ କାଟୁକାଟୁ ଟୋକାପଞ୍ଝାଙ୍କୁ ଥରେ ଦେଖିଲା, ପୁଣି କହିଲା, ଆରେ ହେ ବାବୁମାନେ, ସେ ଝିଅକୁ ତ ତାର ବାପାମାଆ ସଂସ୍କାର ଶିଖେଇ ପାରିଲେନି, ହେଲେ ତୁମେ ସବୁ ଏତେ ସୁନ୍ଦର ସଂସ୍କାର କେଉଁଠୁ ଶିଖିଲ ? ପରଝିଅ ବୋହୁଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେବା ସଂସ୍କାର ଟିକକ ତୁମକୁ ତୁମ ବାପା ମାଆ ଟିକିଏବି ଶିଖେଇ ନାହାନ୍ତି ? ତମେ ଜାଣିଛ ସେ ଝିଅଟି କିଏ? ସେ ଆମରି ଗାଆଁର ଇଞ୍ଜିନିୟର ବାବୁଙ୍କ ଝିଅ । ପୁନାରୁ ସଫ୍ଟଓୟାର ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ପଢି ଏବେ ଇଞ୍ଜିନିୟର ହୋଇ ଫେରିଛି । ନାଆ ତାର ସୁନିତା । ମୁଁ ଶୁଣିଥିଲି ସେ ତାଙ୍କ କଲେଜରେ ଟପ୍ କରିଥିଲା, ଆଉ ସେଇଠୁ ତାକୁ ବିଦେଶ ଯିବାପାଇଁ ଚାକିରି ମଧ୍ୟ ମିଳି ଯାଇଥିଲା । ବିଦେଶ ଯାଇଥିଲେ ବହୁତ ଟଙ୍କା ମିଳିଥାଆନ୍ତା ତାକୁ, ହେଲେ ସେ ଗଲାନି । ଏଇ ସଂସ୍କାର ତାକୁ ତାର ବାପ ମାଆ ଦେଇଛନ୍ତି । ତୁମପରି ଫେଲଫାଲ ହେଇ ଛତରାମି କରିବାକୁ ଶିଖେଇ ନାହାନ୍ତି । ଜାଣିଛ ବିଦେଶ ଯିବାକୁ କାହିଁକି ରାଜିହେଲାନି ବୋଲି ବାପା ପଚାରିଲାରୁ ସେ ଝିଅଟି କଣ କହିଲା ? କହିଲା ଏଇଦେଶର ପାଣିପବନରେ ମୁଁ ବଡ ହୋଇଛି, ଏଇଠି ପାଠପଢି ଯୋଗ୍ୟ ହୋଇଛି, ମୋ ଦେଶ ମୋ ମାତୃଭୂମୀ ମୋତେ ଏତେ କିଛି ଦେଇଛି, ସେଇଥି ପାଇଁ ମୋ ବୁଦ୍ଧିବିଦ୍ୟା ମୁଁ ମୋ ଦେଶ କାମରେ ଲଗେଇବି, ବିଦେଶ ଅପେକ୍ଷା ମୋ ଦେଶପାଇଁ ମୁଁ ଅଧିକ ଜରୁରୀ, ମୁଁ ମୋ ମାଟି ମାଆର କରଜ ଶୁଝିବି । କମ୍ ଟଙ୍କା ମିଳୁ ପଛେ, ନିଜ ଦେଶରେ ରହିବି । ଆଉ ଏଇ ଯୋଉ କମ୍ପାନୀରେ ସେ ଏବେ ଚାକିରୀ କରୁଛି, ସେଇଠାରୁ ତାକୁ ମାସକୁ ଲକ୍ଷେଟଙ୍କା ଦରମା ମିଳୁଛି । ଆଉ ଯୋଉ ଟୋକା କଥା କହୁଛନା, ସିଏ ବି ଗୋଟେ ଇଞ୍ଜିନିୟର, ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କର ବାହାଘର ବି ଠିକ୍ ହୋଇସାରିଛି । ଏଇମାସରେ ତାଙ୍କର ନିର୍ବନ୍ଧ ହେବ ।

କିଛି ନଜାଣି ଏମିତି ଗୁଲିଗପ କରିବା ତୁମ ମାନଙ୍କର ଗୋଟେ ବଡ ଖରାପ ଅଭ୍ୟାସ । ତାଛଡା ଆଉ ଗୋଟିଏ କଥା ମୋତେ କହିଲ, ଯଦି ସେମିତି ଗୋଟିଏ ଝିଅ ତୁମ ଭିତରୁ କାହାକୁ ପ୍ରେମ କରୁଥାଆନ୍ତା, ତେବେ ବି କଣ ତୁମେ ସେ ଝିଅଟିକୁ ଚରିତ୍ରହୀନା କହିଥାଆନ୍ତ? ତୁମର ଯଦି ପ୍ରେମିକାଟିଏ ଥାଆନ୍ତା ତେବେ ସେଇ ଝିଅଟି ଚରିତ୍ତରହୀନା ହୋଇଥାଆନ୍ତା ନା ତୁମପାଇଁ ସୁନ୍ଦରୀ, ଚରିତ୍ରବତୀ, ଭଲ ପ୍ରେମିକାଟିଏ ହୋଇଥାନ୍ତା ? ସିଏତ ତୁମ ପାଇଁ ଲାସ୍ୟମୟୀ, ହାସ୍ୟମୟୀ ଲଇଲା ବା ଜୁଲିୟଟ ପରି ପ୍ରେମର ଦେବୀଟିଏ ହୋଇଥାଆନ୍ତା, ନୁହେଁ ?

ତୁମ ପାଇଁତ ସବୁଝିଅ ଖରାପ, କାରଣ ତୁମେ ସେଇ ପୁରୁଣା ମାନଧାତା ଯୁଗରେ ଅଟକି ରହିଛ । ତୁମେ ଭାବୁଛ ଆଜି ଯୁଗରେ ବି ଝିଅମାନେ ପୁରୁଣାକାଳର ଝିଅଙ୍କପରି ବାରହାତି ଶାଢିରେ ଗୁଡେଇହୋଇ ମୁହଁ ତଳକୁ କରି ଚାଲନ୍ତା । ତମେ ବସ କହିଲେ ବସନ୍ତା, ଉଠ୍ କହିଲେ ଉଠନ୍ତା । ହସ କହିଲେ ହସନ୍ତା । ଦୁଇଚାପୁଡା ମରିଲେ ବି ଉଁ କି ଚୁଁ କରନ୍ତାନି । ବୁଝିଲ ବାବୁମାନେ ତୁମେ ସେଇ ଆକବରଙ୍କ ଜମାନାରେ ଅଟକିଗଲ । ଆଖିଖୋଲ, ଆଗକୁ ଦେଖ, ଆଜି ଝିଅମାନେ ପୁଅମାନଙ୍କୁ ପଛରେ ପକେଇ କେଉଁଠି ଯାଇ ପହଞ୍ଚିଲେଣି । ତୁମେ ଫଟା ଜିନ୍ସ ପିନ୍ଧିଲେ ଷ୍ଟାଇଲ ହୋଇଯାଉଛି, ଆଉ ଝିଅ ଜିନ୍ସ ପିନ୍ଧିଦେଲେ ଶାସ୍ତ୍ର ଅଶୁଦ୍ଧ ହୋଇଯାଉଛି । ବୁଝିଲ ବାବୁ ଅଙ୍ଗୁର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁହଁ ପହଞ୍ଚି ନପାରିଲେ ଅଙ୍ଗୁର ସବୁବେଳେ ଖଟା ! ନା କଣ କହୁଛ ବାବୁମାନେ ? ଟୋକାପଞ୍ଜାକ ଜଣେ ଆଉଜଣଙ୍କ ମୁହଁକୁ ଚାହିଁଲେ, ଆଉ ଧୀରେ ଧୀରେ ଗୋଟି ଗଟି ହୋଇ ସବୁ ସେଇଠୁ ବାଟକାଟି ଚାଲିଗଲେ । ସେଇଦିନଠାରୁ ସୁକୁଟା ପାନଦୋକାନ ସାମ୍ନାରେ ବାଳୁଙ୍ଗା ଟୋକାଙ୍କର ଆଉ ଖଟି ଜମେନା ।

***20/01/2019****

ମାଆର ପଣତ

ଦୁନିଆତ ମୁହଁ ମୋଡିନେଲା,
ରାତି ଅନ୍ଧାରରେ କେହି ଦେଖିଲାନି
ଦୂଧମୁହାଁ ଶିଶୁ
ମାଘମାସ ବାଘପରି ଶିତରେ
ମାଆକୋଳେ ମୁହଁ ଗୁଜିଦେଲା ।
ଜହ୍ନବି ଲୁଚିଗଲା
ହାଡଭଙ୍ଗା ଶିତ ରଜନୀରେ
ଆକାଶରେ ମିଞ୍ଜିମିଞ୍ଜି ତାରା
ଅସହାୟେ ଦେଖୁଥିଲେ,
ଦୋକାନ ବାରଣ୍ଡାରେ
ମାଆକୋଳେ ଦୁଇମାସ ଶିଶୁ
ନିରବରେ ଶିଶିରର ଲୁହ ଢାଳିଦେଲେ ।
ଡରନାହିଁ ଧନମଣି ମୋର,
ନଥିଲେ ନଥାଉ ପଛେ ଆମପାଖେ
ଛିଣ୍ଡା କନ୍ଥଡା ଅବା ଗରମ କମ୍ବଳ,
ମାଆପାଖେ ଦେହଢାଙ୍କିବାକୁ ଖାଲି
ସାତସିଆଁ ଲୁଗା,
ଦେହତ ଢାଙ୍କୁନି ସେଥିରେ
ସେଇ ଆମ ସର୍ବସ୍ୱ ସମ୍ବଳ ।
ହେଲେ ଡରନାହିଁ ଧନ,
ମାଆ ପାଖେ ଅଛି ତୋର
ମମତାର ଉଷୁମୁ ଚାଦର,
ମାଆକୋଳ ମୋ ବାହୁ ବନ୍ଧନ
ସକଳ ଉଷ୍ମତାର ଗନ୍ତାଘର
ଛିଣ୍ଡା ପଣତ ମାଆର ।
ମନେରଖ ଧନ, ସବୁ ରାତିର ଅନ୍ତେ
ଉଜ୍ୱଳ ସକାଳ ଆସେ,
ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଇଁବ ପୁଣି
ଭରିଦେବ ଉଷ୍ମତାରେ ତାର
ଦିବସର ଉଷୁମ ପ୍ରକାଶେ ।

***01/02/2019***

ସବୁ ଛୁଆଁ ରୋମାଞ୍ଚ ଦିଏନା

ଯେତେ ଛୁଆଁ, ଛୁଇଁ ଯାଏ
ଅଭିଆଡି କୁଆରୀ ତନୁରେ
ଯେତେ ସବୁ ଛୁଆଁରେ ସତେ
ରୋମାଞ୍ଚ ଜାଗେନା,
ମଳୟ ପବନ ବିନା ଚନ୍ଦନ ବନ
ସୁବାସିତ ହୁଏନା ।

ରଙ୍ଗ ଯେତେ ଲାଗିଯାଏ
ପଣତ କାନିରେ
ସବୁ ରଙ୍ଗ ରଚିବସି ଯାଏନା,
ଏମିତି ଥାଏ ପ୍ରେମରଙ୍ଗ
ଯୌବନରେ ଲାଗିଗଲେ
ରଚିଯାଏ ଦେହରେ ମନରେ,
ଯେତେ ଧୋଇଲେ ବି ସିଏ
କିବେ ଫିକା ପଡେନା ।

ଚିହ୍ନାଜଣା ବଢିଗଲେ
ସମ୍ପର୍କ ବଢି ଯାଏନା,
ସବୁ ସମ୍ପର୍କରେ ସତେ
ପ୍ରେମହୋଇ ଯାଏନା,
ମନ ଯେବେ ମାନିଯାଏ
ହୃଦୟ ଏକାଠି ହୁଏ
ଆତ୍ମାରେ ଆତ୍ମା ମିଶିଗଲେ
ପ୍ରେମ ଧୋକା ଦିଏନା ।

ଆଖିବୁଜି ଦେଲେ ସତେ
ନିଦ କେବେ ଆସେନା,
ନିଦ ଯେବେ ଆସିଯାଏ
ଆଖି ଖୋଲି ହୁଏନା,
ସବୁ ନିଘୋଡ ନିଦରେ
ସପନ ଯେ ଆସେନା
ସପନ ଆସଇ ଯେବେ
ଆଖି ଖୋଲା ଅବା ବନ୍ଦ
ସେ କଥା ଭାବେନା ।

ଯେତେ ଲୁହ ବୋହିଯାଏ
ପିଆସୀ ଆଖିରୁ
ସବୁ ଲୁହ ଦୁଃଖ ଯେତେ
ଭସାଇ ନିଏନା,
ବସନ୍ତ ନ ଆସିଲେ
ବିନା ବସନ୍ତରେ
କୋଇଲି କୁହୁ ଗାଏନା ।

***20/11/2018***